Pica, czyli jedzenie niejadalnego

Patologiczny apetyt dotyczy spożywania substancji nie będących żywnością, takich jak ziemia, kreda a nawet szkło.

Pica pica - to ornitologiczne określenie pięknego ptaka z rodziny krukowatych, mówiąc po polsku, to nasza poczciwa sroka. Od wieków podejrzewana o niecne występki. Nawet znakomity włoski kompozytor Gioacchino Rossini uwiecznił ją w swej operze pod tytułem "Sroka złodziejka". Ornitolodzy zaprzeczają jakoby była złodziejką. Ale w powszechnym przekonaniu sroka nie została rozgrzeszona. Dlatego nienormalne łaknienie, powszechnie określa się mianem "Pica".

Patologiczny apetyt dotyczy spożywania substancji nie będących żywnością, takich jak ziemia, kreda, węgiel lub ogromny apetyt na rzeczy, które są w pewnym sensie żywnością - produkty lub surowce do otrzymania pożywienia - a normalnie, w postaci nieprzetworzonej nie są jedzone, takie jak: mąka, ziemniaki surowe, skrobia. Pica może pojawić się w każdym wieku. Jednak najczęściej dotyczy kobiet w ciąży i u małych dzieci. Szczególnie często dotyczy osób opóźnionych w rozwoju, wśród których jest to najbardziej rozpowszechnione zaburzenie odżywiania. Łaknienie spaczone może się także wiązać z chorobami organicznymi mózgu lub trwałymi zmianami w mózgu, na przykład z powodu nowotworów OUN (ośrodkowego układu nerwowego). Często Pica pojawia się w histerii.

Z Pica mamy do czynienia, gdy zjadanie produktów nieprzeznaczonych do jedzenia trwa co najmniej miesiąc. Przyczyna Pica nie jest znana. Na powstawanie tego zjawiska wpływ mają różne czynniki, takie jak wpływy kulturowe, niski status społeczno-ekonomiczny, zaburzenia psychiczne i rodzinnie obdarzenie kiłą u dzieci. Zwykle towarzyszy temu niedożywienie. Pica jest zjawiskiem przejściowym i krótkotrwałym. Domniemaną przyczyną zjawiska Pica jest niski poziom dopaminy w mózgu. W przypadku, gdy pica nie ustępuje lub dotyczy niebezpiecznych produktów wskazana jest terapia.

Niektórzy lekarze, szczególnie psychiatrzy, dostrzegają związek między niedoborem składników mineralnych a chorobą. Opisują jedzenie gliny jako konsekwencję niedoboru żelaza. U osób z niedokrwistością wywołaną niedoborem żelaza odnotowano skłonność do gryzienia kostek lodu. Mechanizm lub związek przyczynowo-skutkowy w tym przypadku też nie jest znany.

Diagnostyka tego zjawiska jest najczęściej przypadkowa, wykrywa się przypadki Pica po badaniach RTG górnego i dolnego odcinka przewodu pokarmowego oraz gastroskopii wykazującej kulę zwaną bezoar (zbudowana z połkniętych włosów). Pica związana z niedoborem składników żywieniowych często ustępuje, gdy brakujące składniki dostarcza się do diety pacjenta. Pica u małych dzieci i kobiet w ciąży, często kończy się spontanicznie.

Na koniec krótki słowniczek pojęć związanych ze zjawiskiem Pica:
- aerofagia - połykanie powietrza,
- amylofagia- konsumpcja skrobi,
- kautopireiofagia - zjadanie wypalonych zapałek,
- koniofagia - konsumpcja kurzu,
- koprofagia - konsumpcja kału,
- emitofagia - konsumpcja wymiocin,
- geomelofagia - zjadanie surowych ziemniaków,
- geofagia - zjadanie ziemi,
- hematofagia - wypijanie krwi,
- hialofagia - konsumpcja szkła z okien i butelek,
- litofagia - zjadanie kamieni,
- autokanibalizm - zjadanie paznokci i własnego ciała,
- trichofagia - zjadanie włosów lub wełny,
- urofagia - wypijanie moczu,
- ksylofagia - konsumpcja drewna.
Coraz więcej doniesień potwierdza hipotezę, że przyczyną zjawiska jest przejściowy lub trwały brak dopaminy w mózgu. KJW