Cała prawda o cholesterolu

Pomimo wielu negatywnych opinii, cholesterol w rzeczywistości jest związkiem bardzo korzystnym, a wręcz niezbędnym dla funkcjonowania organizmu. Znajdziemy go w każdej komórce naszego ciała (jest budulcem błon komórkowych), bierze udział w produkcji hormonów, kwasów żółciowych, umożliwia przyswajanie witaminy D (niezbędnej do budowy kości). Zapewnia on również sprawne funkcjonowanie komórek nerwowych. Jednakże prawdą jest, że jego wysoki poziom we krwi stanowi główny czynnik ryzyka chorób naczyniowych i serca.

Głównym źródłem cholesterolu jest... nasz organizm. Aż 60 - 80% tego związku, produkuje wątroba (jest to cholesterol endogenny), a jedynie ok. 20% - 40% dostarczamy z dietą (cholesterol egzogenny). W rzeczywistości cholesterol wytwarzany w organizmie w pełni pokrywa nasze zapotrzebowanie i nie ma potrzeby, aby był dostarczany z dietą.

W organizmie człowieka cholesterol zawarty jest między innymi w lipoproteinach. Różnią się one stopniem wysycenia. Wyróżniamy między innymi lipoproteiny LDL i HDL. Funkcją lipoprotein LDL jest transport cholesterolu z wątroby do tkanek, zaś lipoprotein HDL z tkanek do wątroby. Mimo że frakcje te określa się jako "złą" i "dobrą", pełnię zdrowia gwarantuje odpowiedni ich stosunek, a nie całkowity brak cholesterolu "złego" LDL.

Miażdżyca, zawał serca, udar mózgu są najczęściej skutkiem zbyt wysokiego stężenia cholesterolu LDL we krwi, z jednoczesnym obniżeniem HDL (czyli zaburzenia równowagi). Na ten stan wpływ ma nie tylko nieprawidłowa dieta, bogata w tłuszcze zwierzęce, kwasy tłuszczowe trans, a uboga w nienasycone kwasy tłuszczowe, których źródłem są oleje roślinne i ryby, ale również palenie tytoniu, nadwaga lub otyłość, brak aktywności fizycznej, czy stres. Liczne badania wskazują na wzrost stężenia cholesterolu we krwi w sytuacjach stresowych. Dlatego też w trosce o zdrowe serce powinniśmy nie tylko zadbać o zdrową dietę, ale także zmienić cały styl życia.

Aby uchronić się przed cholesterolem zastosuj się do poniższych wskazówek dietetycznych:

1. Tłuszcze zwierzęce zamień na roślinne. Zamiast smalcu i masła, głównych źródeł cholesterolu, używaj miękkiej margaryny i olejów. Są one źródłem kwasów tłuszczowych omega-3, które obniżają poziom cholesterolu LDL i równocześnie zwiększają poziom HDL we krwi. Oleje bogate w omega-3 to olej lniany i olej rzepakowy.
2. Co drugi dzień zamiast mięsa, zjedz na obiad rybę.
3. Zadbaj o to, aby każda potrawa, którą jesz, była kolorowa - włącz do niej jak najwięcej różnorodnych warzyw, które są dobrym źródłem błonnika utrudniającego wchłanianie cholesterolu z przewodu pokarmowego. Owoce i warzywa powinny znaleźć się w twoim jadłospisie aż 5 razy dziennie.
4. Jedz pomidory i ich przetwory. Nieocenioną rolę w walce z wysokim poziomem cholesterolu mają niektóre antyoksydanty. Likopen, będący czerwonym barwnikiem warzyw, którego wyśmienitym źródłem jest pomidor, to jeden z ich przedstawicieli. Liczne badania potwierdzają korzystny wpływ produktów przygotowywanych na bazie pomidora (soki, koncentrat, sosy, przeciery) na prawidłowe stężenia cholesterolu. Likopen nie tylko zmniejsza stężenie cholesterolu LDL we krwi, ale także wpływa na lepszą kondycję komórek budujących serce.
5. Unikaj przetworzonych i gotowych potraw, słodyczy, chipsów, fast-foodów, wypieków cukierniczych, gdyż są źródłem kwasów tłuszczowych trans.
6. Jedz czosnek. Zawarta w nim allicyna obniża poziom cholesterolu.
7. Ogranicz picie alkoholu. Możesz natomiast pić w niewielkich ilościach czerwone wino. Zawarte w nim polifenole hamują bowiem agregację "złego cholesterolu" LDL. Polifenole te występują naturalnie w owocach winogron. Jednak ich biodostępność, czyli możliwość wykorzystania przez organizm jest znacznie mniejsza. MR