Produkty niewskazane w ciąży

W czasie ciąży zwracamy szczególną uwagę na produkty i potrawy, które jemy. Staramy się wybierać te naszym zdaniem najzdrowsze. Obok produktów, których zakaz spożywania w czasie ciąży jest oczywisty istnieje również grupa, która wbrew pozorom może być niebezpieczna. W tym szczególnym dla nas czasie odpowiadamy nie tylko za swoje zdrowie, ale także za zdrowie i prawidłowy rozwój dziecka. Dlatego postaraj się wykluczyć niżej wymienione produkty ze swojego jadłospisu.

Alkohol

Picie alkoholu w czasie ciąży stanowi duże niebezpieczeństwo dla rozwijającego się dziecka. Alkohol z łatwością pokonuje barierę, jaką jest łożysko i przenika do krwi dziecka, które nie posiada enzymów metabolizujących alkohol. Poza szkodliwym wpływem na rozwój płodu alkohol może prowadzić do wystąpienia komplikacji podczas porodu. Szczególnie niebezpieczne jest sięganie po alkohol w początkowej fazie ciąży (tj. podczas pierwszych 7 tygodni), gdyż wiąże się to ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia wad rozwojowych u dziecka oraz skutkuje jego opóźnionym rozwojem umysłowym. Kobiety pijące znaczne ilości alkoholu w pierwszym trymestrze ciąży rodzą dzieci z tzw. płodowym zespołem alkoholowym (FAS). Dzieci z tym zespołem cechuje niska masa urodzeniowa, mała długość ciała, mały obwód głowy oraz zniekształcenie twarzy. W późniejszym okresie mogą pojawić się u nich trudności w koncentracji uwagi i defekty mowy.

Kofeina

Kofeina jest białą, gorzką i bezzapachową substancją, występującą przede wszystkim w kawie, herbacie, coli, napojach energetyzujących oraz w czekoladzie. Ma ona właściwości pobudzające, ułatwia koncentrację i zwalcza senność. Nie powinna być jednak spożywana w zbyt dużych ilościach w czasie ciąży, gdyż zaburza wchłanianie wapnia, żelaza, cynku, potasu, witamin B i C. Dodatkowo działa moczopędnie. Niektóre badania dowodzą, iż codzienne przyjmowanie dużych dawek kofeiny przez kobiety ciężarne zwiększa ryzyko urodzenia dziecka z niską masą urodzeniową,  a także zwiększa ryzyko poronienia. Zaleca się, aby dzienne spożycie kofeiny nie przekraczało 200mg. Taką ilość tej substancji zawierają np.: 2 filiżanki kawy parzonej, 4 filiżanki czarnej herbaty, 2 puszki napoju energetyzującego lub 3 tabliczki gorzkiej czekolady.

Wątróbka

Wydawałoby się, że wątróbka powinna znaleźć się w diecie przyszłej mamy. Stanowi przecież doskonałe źródło dobrze przyswajalnego żelaza, na które w okresie ciąży jest zwiększone zapotrzebowanie. Jednak produkt ten nie jest zalecany dla kobiet w ciąży. Dlaczego? Otóż oprócz znacznych ilości żelaza wątroby zwierzęce zawierają duże ilości witaminy A (100g wątroby wieprzowej zawiera 13000mikrogramów witaminy A). Za dawkę toksyczną dla ciężarnej kobiety przyjmuje się wartość > 3300mikrogramów. Dlatego spożywając nawet niewielkie ilości wątróbki łatwo przekroczyć bezpieczny próg. Duże dawki witaminy A przyczyniają się do występowania wad wrodzonych u dziecka. Najczęściej występującymi wadami rozwojowymi płodu wywołanymi nadmiernym spożyciem witaminy A są: wodogłowie, małogłowie oraz wady układu krążenia.

Owoce morza

Unikaj krewetek, małż, ośmiornic i innych owoców morza. Mogą bowiem być skażone różnymi pasożytami i wywołać zatrucie pokarmowe. Ich obróbka cieplna jest z reguły krótkotrwała, przez co nie dochodzi do zniszczenia wszystkich bakterii i ich form przetrwalnikowych.

Niektóre gatunki ryb

W diecie przyszłej mamy nie może zabraknąć różnych gatunków ryb, które są doskonałym źródłem kwasów tłuszczowych omega-3. Przy wyborze bezwzględnie powinnyśmy zwracać uwagę na świeżość i właściwe warunki przechowywania w sklepie. Z ryb rzecznych powinnaś zrezygnować ze względu na duże skażenie środowiska, w jakim żyją. Obecnie do rzek trafiają różne ścieki przemysłowe i odpady. Powszechnie wiadomo, że niektóre ryby zawierają znaczne ilości rtęci, dioksyn i innych trujących związków. Ilość szkodliwych substancji jest ściśle związana z wiekiem i wymiarami ryby. Im ryba jest starsza i większa, tym ryzyko zawartość szkodliwych substancji w mięsie jest większe. Gatunkami, które kumulują znaczne ilości rtęci i dioksyn są panga i tuńczyk.

Zakażona żywność

Dużym zagrożeniem dla ciężarnej kobiety jest również jadanie produktów, które mogą być zakażone mikroorganizmami chorobotwórczymi. Należą do nich: Toxoplasma gonidii, Listeria monocytogenes i Salmonella enteriditis. Są szczególnie niebezpieczne w okresie ciąży, ponieważ uszkadzają płód. Choroby przez nie powodowane, czyli toksoplazmoza, listerioza i sallmonelloza, w zależności od momentu zakażenia, mogą być przyczyną wad wrodzonych i zahamowania rozwoju płodu.

Toksoplazmoza

Chorobę tą wywołuje pasożyt Toxoplasma gondii. Rozwija się on przede wszystkim w surowym mięsie. Dlatego w okresie ciąży nie powinno się spożywać potraw takich, jak: tatar, sushi czy surowe wędliny. Pamiętajmy także, aby powstrzymać się od próbowania mięsa mielonego przy jego doprawianiu. Przygotowując mięso poddawajmy je dokładnej obróbce cieplnej, aby nie było niedopieczone, niedosmażone lub niedogotowane. Mięso surowe przechowywane w lodówce powinno być odseparowane od innych produktów. Drugą drogę zakażenia stanowi zjedzenie nieumytych owoców i warzyw, które mogą być skażone jajami pasożytów. Dlatego przed zjedzeniem każdego jabłka, marchewki czy sałaty należy je dokładnie umyć pod bieżącym strumieniem wody. Nosicielami toksoplasma gondii są koty. W ich odchodach znajdują się jaja pasożyta, stąd w okresie ciąży po każdym kontakcie z kotem należy bardzo dokładnie umyć ręce. Zadbajmy także o to, aby kot nie miał dostępu do naszego jedzenia oraz pomieszczenia, w którym jadamy posiłki.

Salmonelloza

Salmonellozę wywołują pasożyty Salmonella enteriditis. W celu uniknięcia zakażenia należy wykluczyć z diety surowe jaja, majonezy i sosy majonezowe, kremy oraz niepasteryzowane mleko. Zakażenie pasożytem w czasie ciąży może wywołać zapalenie opon mózgowych u dziecka lub stać się przyczyną poronienia.

Listerioza

Chorobę tę wywołuje bakteria Listeria monocytogenes. Jest bardzo niebezpieczna, gdyż może doprowadzić nawet do wewnątrzmacicznego obumarcia płodu. Stanowi szczególne zagrożenie w drugim i trzecim trymestrze ciąży. Do zakażenia może dojść w wyniku spożycia skażonych bakterią serów, a wśród nich szczególnie serów pleśniowych typu brie i camembert. Innym źródłem zakażenia listeriozą mogą być także ryby wędzone w zimnym dymie.

Dieta przyszłej mamy wymaga szczególnej uwagi. Jednak przestrzeganie zasad prawidłowego odżywiania oraz unikanie szkodliwych produktów i potraw zaprocentuje nie tylko zdrowym rozwojem malucha, ale także wspaniałym samopoczuciem jego mamy. W okresie ciąży kobieta powinna unikać żywności wysokoprzetworzonej, produktów niepełnowartościowych oraz tych, które stwarzają zagrożenie zakażenia bakteryjnego. Pamiętaj, aby zawsze sprawdzać datę ważności kupowanego produktu. Posiłki powinny być przygotowywane z dużą dokładnością i dbałością. MK