Ajurwedyjski jadłospis

Pierwszym krokiem do odżywiania się zgodnie z ideami Ajurwedy jest poznanie swojego typu dominującego, zwanego inaczej Dośa. Znając go, przez unikanie niekorzystnych i jedzenie zalecanych pokarmów, można zaprowadzić w organizmie równowagę, od której zależy dobre zdrowie i samopoczucie.

Poniżej znajdują się generalne wskazówki, które pomogą zacząć odżywiać się zgodnie ze swoim Dośa. Najlepiej zaś zwrócić się do ajurwedyjskiego specjalisty, który postawi dokładną diagnozę i na jej podstawie ułoży precyzyjnie zbilansowany jadłospis, biorąc pod uwagę również inne istotne czynniki, takie jak wiek, płeć czy pora roku.

VATA
Owoce: morele, awokado, banany, jagody, daktyle, świeże figi, grejpfruty, winogrona, kiwi, cytryny, mango, melony, pomarańcze, papaja, brzoskwinie, ananasy, śliwki, truskawki. Odradza się spożycie owoców suszonych.

Warzywa: karczochy, szparagi, buraki, marchew, ogórki, zielona fasolka, pory, oliwki, cebule, pasternak, ziemniaki, kabaczek, rzeżucha, cukinia. Należy unikać warzyw surowych, najlepsze są te gotowane.

Zboża: amarantus, owies, ryż i dziki ryż, pszenica

Orzechy i nasiona: fasola adzuki, migdały, czarna i czerwona soczewica, orzechy brazylijskie, orzechy nerkowca, orzeszki ziemne, orzechy pekan, pistacje, pestki dyni, sezam, tofu, mleko sojowe, orzechy włoskie

Mięso: wołowina (od czasu do czasu), kurczak lub indyk (białe mięso), kaczka, jajka, ryby słodkowodne, owoce morza, krewetki

Zioła i przyprawy: syrop z brązowego ryżu, miód, syrop klonowy, melasa, inne substancje słodzące poza białym cukrem, ekstrakt migdałowy, anyż, bazylia, liść laurowy, pieprz czarny, kminek, kardamon, pieprz kajeński, rumianek, cynamon, goździki, kolendra, kokos, koperek, czosnek, imbir, musztarda, gałka muszkatołowa, cebula, oregano, natka pietruszki, mięta, mak, rozmaryn, tamaryndowiec, estragon, tymianek, sól, algi morskie, sos sojowy, wanilia, kurkuma

Nabiał: maślanka, mleko krowie, ser, kozie mleko, ser kozi, jogurt. Wszystko z umiarem.

PITTA
Owoce: jabłka, awokado, jagody, daktyle, figi, winogrona, mango, melony, gruszki, ananasy, śliwki i śliwki suszone, granat, rodzynki, arbuzy. Lepsze są owoce słodkie niż kwaśne.

Warzywa: karczoch, szparagi, słodka papryka, brokuły, brukselka, kalafior, ogórek, seler, zielona fasolka, sałaty, grzyby, pietruszka, pasternak, groszek, ziemniaki, kabaczek, kiełki, cukinia. Najlepsze są warzywa gorzkie i słodkawe.

Zboża: jęczmień, gotowany owies, ryż basmati, ryż biały, pszenica, zarodki pszenne, granola pszenna. Niezalecane są: amarantus, gryka, proso, granola owsiana, brązowy ryż i żyto.

Orzechy i nasiona: wszystkie strączkowe, oprócz soczewicy; kokosy, pestki dyni i słonecznika. Niezalecane są: migdały, orzechy brazylijskie, orzechy nerkowca, orzechy laskowe, orzechy pekan i makadamia, pistacje, siemię lniane i sezam.

Mięso: kurczak i indyk (białe mięso), białka jaj, ryby słodkowodne, krewetki (w umiarze). Niekorzystny wpływ mają: wołowina, żółtka jaj, kaczka, jagnięcina, wieprzowina, dziczyzna oraz owoce morza inne niż krewetki.

Zioła i przyprawy: syrop klonowy, koncentrat soku owocowego, syrop jęczmienny, syrop z brązowego ryżu i inne substancje słodzące oprócz miodu i melasy, kokos, kolendra, kmin, koperek, mięta, skórka pomarańczowa, szafran, algi morskie, kiełki, kurkuma. Niezalecane są: papryczki chilli, czosnek, imbir, chrzan, keczup, musztarda, cytryna, majonez, cebula, pikle, sól, ziarna sezamu, sos sojowy i tamaryndowiec.

Nabiał: niesolone masło, twaróg, łagodne miękkie sery, krowie mleko, kozie mleko. Niezalecane są: solone masło, maślanka, twarde sery, feta, kwaśna śmietana i jogurt.

KAPHA

Owoce: Jabłka, morele, jagody, wiśnie, czereśnie, żurawina, suszone figi, mango, brzoskwinie, gruszki, granaty, suszone śliwki, rodzynki. Niewskazane są: kwaśne owoce cytrusowe oraz słodkie owoce takie jak banany i daktyle.

Warzywa: szparagi, buraki, boćwina, słodka papryka, brokuły, brukselka, kapusta, marchew, kalafior, seler, bakłażan, czosnek, zielona fasolka, chrzan, sałaty, por, grzyby, cebula, pietruszka, groszek, ziemniaki, szpinak, kiełki, rzepa, rzeżucha. Najlepsze są surowe, gorzkie i ostre warzywa, w przeciwieństwie do tych słodkich i soczystych.

Zboża: amarantus, jęczmień, gryka, kukurydza, proso, owies, otręby owsiane, ryż basmati, wafle ryżowe, żyto, otręby pszeniczne. Niezalecane są: gotowany owies, biały lub brązowy ryż, pszenica.

Orzechy i nasiona: groszek, fasola, siemię lniane, pestki dyni i słonecznika, soczewica czerwona. Niewskazane są: migdały, orzechy brazylijskie, kokos, orzechy pekan i makadamia, orzeszki ziemne, orzechy nerkowca, pistacje, sezam, czarna soczewica, fasolka mung, soja, orzechy włoskie i tofu.

Mięso: kurczak i indyk (ciemne mięso), jajka. Niezalecane są: wołowina, kaczka, ryby słodkowodne, jagnięcina, wieprzowina, owoce morza, krewetki i dziczyzna.

Zioła i przyprawy: anyż, bazylia, czarny pieprz, kminek, kardamon, pieprz kajeński, cynamon, kolendra, koper, kozieradka, czosnek, imbir, chrzan, mięta, gorczyca, gałka muszkatołowa, cebula, oregano, ostra papryka, natka pietruszki, mak, rozmaryn, anyż gwiazdkowaty, estragon, kurkuma.

Nabiał: kozie mleko i jogurt rozcieńczony z wodą (w proporcji 1:4). Niezalecane są: masło, ser, maślanka, krowie mleko, lody, kwaśna śmietana i jogurt. B.C.